Introductie Gerrit Benner:

Gerrit Benner had een winkel in Leeuwarden NL, daarnaast was hij  kunstschilder. Enkele jaren lang hanteerde hij het Cobra-idioom in zijn schilderkunst maar vanaf 1955 richtte hij zich met name op het Friese landschap. Hij werd vooral bekend door zijn abstracte, veelkleurige landschapsschilderingen.

Gerrit Benner woonde jarenlang in Amsterdam NL en gebruikte er het atelier van Karel Appel; hij toonde veel bewondering voor het werk van Hendrik Nicolaas Werkman en voelde verwantschap met kunstenaars als  Pablo Picasso en Munch.

Inspiratie haalde hij uit werken van de kunstenaars van de Ecole de Paris zoals Bazaine, Soulages en Manessier; hoewel hij zelf nooit volledig abstract is geworden in zijn kunst; het landschap bleef er aanwezig.

Gerrit Benner is zowel landelijk als internationaal een befaamde kunstenaar. Hij exposeerde behalve in het Amsterdamse Stedelijk in Sao Paolo BR, Milaan IT, Berlijn DE, Krefeld DE en Venetië IT.

In 2003 heeft Provincie Fryslân een tweejaarlijkse prijs ingesteld en naar Gerrit Benner vernoemd. Het betreft een oeuvreprijs of een prijs voor een kunstenaar wiens werk recentelijk een belangrijke ontwikkeling heeft doorgemaakt. De eerste Gerrit Benner Prijs voor Beeldende Kunst werd uitgereikt in 2005.


Gerrit Benner

Gerrit Benner, Landschap.


Biografie:

In 1918 trouwt Gerrit Benner met Geesje Schaap en zij beginnen een winkel in galanterieën: sieraden en damestassen in Leeuwarden NL. Hij schilderde en tekende als autodidact in de nachtelijke uren, als het dagelijks werk was gedaan. Pas na de oorlog was zijn werk voor het eerst te zien op een expositie.

In 1937 gaat hun winkel failliet en in de daarop volgende depressieve periode verbrandt hij de meeste van zijn werken. Doordat de eerste periode eindigde in een zware mentale crisis, waarin de schilder vrijwel alle gemaakte werken vernietigde.

Buiten de schaarse resten uit vooroorlogse jaren, die nauwlijks een oordeel toelaten, bestaat alles wat van hem bekend is uit schilderijen, gouaches en tekeningen, in de naoorlogse jaren onstaan. Want Gerrit Benner, de autodidakt, die alles persoonlijk moet veroveren, is een laatbloeier.

In 1942 duiken Gerrit, Geesje en hun twee zoons Henk en Pieter Benner onder in Eernewoude. Een schuur op zijn onderduikadres wordt atelier. In 1945, na de bevrijding, begint dan een nieuw bestaan, wanneer Gerrit Benner zich als vrij kunstenaar een plaats poogt te veroveren en tenslotte, vooral buiten de eigen provincie, wordt opgemerkt.

In 1946 verbleef de Friese landschapsschilder regelmatig in Groningen. Gerrit Benner ontmoette daar andere kunstenaars en kunstkenners en tekende er veel, niet alleen op tekenpapier, maar ook op blocnote en behang. Het werk dat hij in Groningen achterliet, is de huidige collectie Gübitz-Vellinga. Het Fries Museum in Leeuwarden NL presenteert een selectie uit deze collectie, die het museum in bruikleen heeft van het Instituut Collectie Nederland (ICN).

Na de oorlog ontmoet Gerrit Benner Siep van den Berg en zijn vrouw Fie Werkman. Via hen leert Benner het werk van Hendrik Nicolaas Werkman kennen en hij voelt een sterke verwantschap. In 1947 heeft Gerrit Benner zijn eerste tentoonstelling in Museum het Princessehof in Leeuwarden NL. Hij ontmoet zijn mecenas dr. H.J. Straat die hem een maandgeld geeft en regelmatig werk van hem aankoopt. Dankzij het brede netwerk van Straat kan Gerrit Benner doorbreken in Amsterdam NL.

Gerrit Brenner ontwikkelde een Abstract Lyrisme dat zich kenmerkte door heldere expressieve kleuren. Gevoed door met de natuur verbonden emoties en verlangens, creëerde hij in zijn kunst een dromerige sprookjeswereld. Tot circa 1950 blijven mystieke motieven als paardjes, mensfiguren en het dorp overheersen.

In korte tijd werd Gerrit Benner een nationaal erkende kunstenaar. De jaren vijftig betekenden een hoogtepunt in zijn ontwikkeling. De onderwerpkeuze verengde zich tot het landschap en de composities kregen een opener karakter. Met fel gekleurde vlekken en banen wekte Gerrit Benner de illusie op van landschappen. Zijn in primaire kleu­ren geschilderde voorstellin­gen zijn sterk geabstraheerd, waarbij echter figuratief land­schappelijke motieven herken­baar blijven.

In 1953 besluit Gerrit Benner naar Amsterdam NL te verhuizen, hij neemt zijn intrek in het voormalig atelier van Karel Appel, een bewonderaar en vriend van Gerrit Benner. Het betekent een wending, ook in zijn werk, al kondigt zij zich in de laatste Friese jaren reeds aan en volgt allerminst een plotselinge verandering op grond van nieuwe indrukken. Sindsdien bouwt hij aan het oeuvre, waarmee hij onder onze belangrijkste kunstenaars werd opgenomen.

Door de verhuizing naar Amsterdam NL kwam hij in intensiever contact met de sfeer en het werk van de Cobra-schilders. Het stimuleerde hem tot vrijere expressie en tot dikker in de verf gezette doeken. De band met de natuur en met het Friese landschap kon en wilde hij niet loslaten. Steeds opnieuw gebruikte hij elementen uit dat landschap – koeien, paarden, land, wolken, water – om een wondere wereld te scheppen. Deze doeken zijn meestal groen, blauw en grijs van kleur, met soms een rood of geel accent.

In 1954 krijgt Gerrit Benner een solotentoonstelling in het Stedelijk Museum in Amsterdam NL. In 1955 wint hij de derde prijs voor schilderkunst op de Biënnale van Sao Paolo BR en in 1958 wordt hij afgevaardigd naar de Biënnale van Venetië IT en kreeg hij de nationale Guggenheimprijs.

In 1960 heeft Gerrit Benner zijn eerste internationale solotentoonstelling in Bochum DE, maar een echte internationale doorbraak blijft achterwege. Tussen 1962 en 1971 ontvangt hij een aantal opdrachten voor monumentale werken, waaronder een raam voor een kerk in Helmond NL en een wandkleed voor het stadhuis van Amsterdam NL.

De abstrahering van het landschap zette na zijn verhuizing naar Amsterdam NL door en bereikte in de zestiger en zeventiger jaren een climax. Gerrit Benner werkte in afzondering en verwerkte de invloeden van buitenaf op een heel persoonlijke wijze.

Omstreeks 1970 reisde Gerrit Benner regelmatig weer naar Friesland. In de periode daarvoor was hij een weg ingeslagen waarin hij, op een nog soberder en meer verinnerlijkte manier én met nog minder materiaal (verf en elementen), juist zoveel mogelijk expressie in zijn landschappen trachtte aan te brengen. Naarmate hij vaker in het buitenhuis van zijn oudste zoon in Gaasterland logeerde, kwam er meer terug van de lyriek, van de paardjes en vogels uit zijn eerdere werk. Zelf verklaarde hij eens: “Soms benauwt de wereld me en dan kom ik altijd terug bij de natuur, de bron van alle dingen.

Gerrit Benner werd in 1955 door de Stichting Kunstenaarsverzet 1942-1945 gelauwerd met de Prijs van de Stichting Kunstenaarsverzet; hij won een tweede prijs op de Biënnale van São Paulo in São Paulo, Brazilië; ontving de Guggenheim Prize for the Low Countries in 1958; en de International Hallmark Art Award New York US.

In 1971 keren Gerrit en Geesje Benner terug naar Friesland, ze gaan wonen in Nijemirdum NL. Benner blijft werken tot aan zijn dood in 1981.


Gerrite brenner 05102014


Beschrijving werk:

De werken laten een eigenheid in al zijn facetten zien: de verbondenheid met de natuur; vertaald onder andere in landschappen, figuren, ruiters en paarden in een stijl die uniek is. Zijn snelle bewegingen die een soort schriftuur hebben zijn oorspronkelijk, krachtig, eenvoudig en expressionistisch. Gerrit Benner wist de eenvoud en verwondering in zijn werk vast te houden. Zijn werk kent geen stilstand ‘een schilderij is goed als het niet af is’ zei hij ooit eens. Willem Sandberg, decennialang aan het Stedelijk Museum verbonden constateerde: “Velen met vroeg succes blijven staan; Gerrit Benner, een laatbloeier, gaat verder. Elk bezoek aan zijn werkplaats verrast, verblijdt”.

Gerrit Benner wordt meestal direct geassocieerd met Friesland, de provincie waar hij tot 1953 woonde. Maar de gerijpte (Friese) landschappen waarmee hij faam verwierf schilderde hij pas toen hij in Amsterdam woonde. Wolken, water, weilanden en koeien in felle kleuren en hoekige, aan het expressionisme verwante vormen, ze typeren het oeuvre van deze schilder die als autodidact zijn eigen spoor trok.

Het onderwerp van vrijwel alle schilderijen van Gerrit Benner was het Friese land met z’n ruime horizon, de boerderijen, de duinen en het vee op het land. Daarbij ging het hem niet om een zuivere weergave van de werkelijkheid maar om de uitdrukking van zijn diepe bewondering voor die natuur, in simpele vormen en vier of vijf vaste kleuren. Naast veel landschappen vervaardigde de kunstenaar bloemen, vogels en ruiters (die hij vereenvoudigde tot bijna kinderlijke stileringen).


Gerrit BennerNaam: Gerrit Benner.
Geboren: 31.07.1897, Leeuwarden NL.
Overleden: 19.11.1981, Nijemirdum NL.
Nationaliteit: Nederlandse.
Woon / werkplaatsen:

  • 1897 – 1953, Leeuwarden NL.
  • 1953 – 1971, Amsterdam NL.
  • 1971 – 1981, Nijemirdum NL.

Kunstopleiding: Autodidact. 
Toelagen:
Residenties:
Studiereizen:
Functies kunstwereld:
Onderscheidingen:

  • 1955, Prijs van de Stichting Kunstenaarsverzet.
  • ????, 2e prijs op de Biënnale van São Paulo BR.
  • 1958, Guggenheim Prize for the Low Countries.
  • ????, International Hallmark Art Award New York US.

Actieve periode: ???? – 1981.


Vertegenwoordiging: 
Contactpersoon: 
Adres:
Telefoon: +31(0)
Email:
Website:
Emedia:


Kunstvormen: Schilderijen, Glasschilderijen, Tekeningen.
Kunststromingen:

  • Lyrisme | FR | 1946 – Heden | Schilderijen.

Kunstfasen:

  • ???? – ????, Studieperiode.
  • ???? – 1950, Mystiek figuratief.
  • ???? – 1953, Cobra-idioom.
  • 1953 – 1971, Amsterdamse abstracte periode.
  • 1971 – 1981, Fries lyrische periode.

Technieken:
Bekende werken:
Projecten / opdrachten:


Kunstgroepen:
Kunstrelaties:

  • Siep van den Berg.
  • Hendrik Nicolaas Werkman.

Leerling van en/of invloed van:
Leraar van en/of invloed op:


Museumcollecties:

Overheidscollecties:
Private collecties:

  • Collectie Gübitz-Vellinga (Bruikleen Fries Museum, Leeuwarden NL).

Galerie collecties:


Exposities: (Solo / Duo / Groep / ?)

  • 2015: Museum Belvédère /Fries Museum, Tentoonstelling Gerrit Benner.
  • 2015: Galerie De Vis, Harlingen NL, De colorist Gerrit Benner.
  • 2014, Museum Belvédère | Heerenveen NL, Moderne- en Hedendaagse kunst.
  • 2014, Fries Museum | Leeuwarden NL, Moderne- en Hedendaagse kunst.
  • 1954, Stedelijk Museum Amsterdam | Amsterdam NL | Moderne- en Hedendaagse kunst (S).
  • ????, Sao Paolo, Milaan IT, Berlijn DE, Krefeld DE, Venetië IT.
  • 1947, Kermariekmuseum het Princessehof | Leeuwarden NL (eerste tentoonstelling0.

Eigen publicaties:
Catalogi:
Boeken:

  • 2014, Het werk van Gerrit Benner (1897-1981) Flevodruk Harlingen / Galerie de Vis Harlingen.

Artikelen:
Radio / televisie:
Video / film:
Websites:


Eigen citaten:

  • ‘Ik houd van Friesland, maar ik voel mij geen Fries. Zeggen dat je een Fries bent, of zoiets, is klotekoek. Ik ben een mens, die Gerrit Benner heet en die schildert’.

Nieuwsberichten:


Bronnen: Zie publicaties en websites.
Copyright: Uitzoeken.
Bijgewerkt: 20092014/14022016/08072018.


Vaak worden alleen de belangrijkste collecties, exposities, publicaties e.d. weergegeven.