Introductie:

Paul Klee groeide op in Bern CH, maar had, net als zijn vader, de Duitse nationaliteit. Hij speelde zeer goed viool, maar koos – ondanks weerstand van zijn ouders – voor de schilderkunst. Hij studeerde met wisselend enthousiasme aan de kunstacademie in München DE maar had wel jarenlang privéles van Heinrich Knirr.


Paul Klee, Senecio (Head of a Man), olie op doek, 1922, 40.3 × 37.4 cm, Kunstmuseum Basel CH.


Biografie:

Paul Klee werd in december 1879 geboren in Münchenbuchsee DE. In 1880 verhuisde de familie Klee naar het Zwitserse Bern. Hij bezocht de middelbare school in Bern en studeerde daarna aan de tekenschool van Heinrich Knirr en de Kunstacademie in München DE.
In de zomer van 1901 verliet hij München DE en ondernam hij een reis naar Rome IT, Napels IT en Florence IT. De vroegchristelijke en byzantijnse kunst maakten daar veel indruk op hem. Daarna keerde hij terug naar zijn ouders in Bern CH, en ontwikkelde zich verder als autodidact.

Paul Klee bestudeerde het Impressionisme van het eind van de 19e eeuw, maar paste het niet direct toe in zijn werk. In 1911 ontmoette hij August Macke, Wassily Kandinsky en Franz Marc. Hij liet zich beïnvloeden door etnografische (primitieve) kunst, door kindertekeningen (Karel Appel) en tekeningen van personen met een verstandelijke beperking.

In de tweede en laatste tentoonstelling van Der Blaue Reiter in 1912 was Paul Klee met 17 werken vertegenwoordigd. Hij maakte daar kennis met werk van George Braque, Picasso en Malevitch. Hij bracht een bezoek aan Robert Delaunay in Parijs FR, die kleur het belangrijkste element in de schilderkunst vond.

Tijdens een reis van 14 dagen naar Tunis in 1914 met Macke en Louis Moilliet kwam er een doorbraak in het kleurgebruik van Paul Klee. Hij ging steeds kleurrijker schilderen. Zijn werk werd abstracter, met een geraffineerd gebruik van kleur. Zijn thema’s worden zeer veelzijdig; landschappen, sterk vereenvoudigde portretten, dieren (de beroemde goudvis), mythologie, geheimzinnige machines. Paul Klee gebruikt veel combinaties van abstracte en figuratieve vormen.

In zijn diensttijd in het leger beschilderde Paul Klee vliegtuigen. In die tijd kreeg hij ook steeds meer succes met zijn kunst. In 1920 werd Paul Klee benoemd tot docent aan het Staatliche Bauhaus in Weimar DE. Daarmee kreeg hij een gegarandeerd inkomen.

Vanaf 1921 gaf Paul Klee les aan het Bauhaus in Weimar.

Op initiatief van Galka Scheyer ontstond in 1924 de kunstenaarsgroep Blaue Vier, die naast Paul Klee bestond uit de kunstenaars Wassily Kandinsky, Lyonel Feininger en Alexej von Jawlensky. Het viertal exposeerde vooral in de Verenigde Staten van Amerika. Paul Klee ging steeds kleurrijker schilderen, en maakte ook een stap in de richting van het abstracte.

In zijn laatste jaar bij Bauhaus werd het Paul Klee duidelijk dat hij de dubbele belasting van lesgeven en eigen kunstenaarschap niet langer wilde dragen. Toen de academie van Düsseldorf hem een functie met een geringe onderwijsbelasting aanbood, verbrak Paul Klee het contract met Bauhaus. Paul Klee ging in 1930 les geven aan de kunstacademie in Düsseldorf.

In 1933 kwam een ommekeer. Paul Klee werd, vrij snel nadat de nationaalsocialisten aan de macht gekomen waren, op staande voet ontslagen aan de academie. Hij werd ervan ‘beschuldigd’ Jood te zijn, maar zijn ontslag hing ook samen met zijn vermeende linkse politieke activiteiten. Zijn kunst als ontaard beschouwd. De nazi’s doorzochten zijn appartement in Dessau DE. Omdat Klee niet meer in Duitsland kon werken emigreerde, met zijn Duitse nationaliteit, samen met zijn gezin naar zijn geboortestad Bern CH. Ondanks dit alles was Klee in 1933 zeer productief geweest, met 182 kunstwerken.

Na de verhuizing naar Bern CH in 1934 moest Paul Klee vijf jaar wachten op naturalisatie tot Zwitser. Zijn werk was in die tijd vaak bedroefd. Klee was ook minder productief dan in andere jaren. In 1935 bleek Klee te lijden aan een ernstige ziekte. Dit weerhield hem er niet van om steeds meer te schilderen; zijn werk werd zelfs vrolijker en humoristischer.

In 1937 namen de nazi’s in Duitsland 102 werken van hem in beslag, waarvan er zeventien op de tentoonstelling Entartete Kunst in Munchen werden getoond. Zijn werk werd vervolgens verwijderd uit de openbare collecties in Duitsland.

In 1939 ging Paul Klee naar Ticino om daar voor zijn ziekte een kuur te ondergaan. Op zestigjarige leeftijd stierf hij in juni 1940 in een ziekenhuis in Locarno. Klee liet meer dan 10.000 kunstwerken na, evenals vele geschriften: essays, dagboeken en brieven.

In juni 2005 opende het Paul Klee Centrum in Bern CH haar deuren. De verzameling van het Paul Klee Centrum in Bern bestaat uit ongeveer veertig procent van de olieverf schilderijen van de kunstenaar.


Paul Klee, Fire in the Evening, 1929.


Beschrijving werk:

Paul Klee experimenteerde veel. Met aquarel op ondergronden van textiel, met combinaties van olieverf en aquarel, met spuittechniek, en met allerlei papieren of textiele ondergronden. Eigenlijk werkte hij vrijwel nooit met een conventionele schildertechniek zoals olieverf op doek. De meeste werken van Klee zijn op klein formaat gemaakt. Een zeer bekend voorbeeld hiervan is ‘Park bei Luzern’, geschilderd in 1914.

Op het werk van Paul Klee is geen duidelijk stempel te drukken. Surrealisme, kubisme, Abstract Figurisme en Geometrischme zijn termen die op zijn schilderkunst van toepassing kunnen zijn.



Naam: Paul Klee.
Geboren: Münchenbuchsee DE, december 1879.
Overleden: Muralto CH, 1940.
Nationaliteit: Duitse, 1939 Zwitserse.
Woon / werkplaatsen:

  • 1879 – 1880, Münchenbuchsee DE.
  • 1880 – 1906, Bern CH.
  • 1906 – ????, München DE.
  • ???? – ????, Dienstplicht.
  • ???? – 1933, Weimar DE.
  • 1933 – 1934, Düsseldorf DE.
  • 1934 – 1939, Bern CH.1939 – 1940, Ticino CH.

Kunstopleiding:

  • Privéles van Heinrich Knirr (1875 – 1944).
  • 1900, Kunstacademie München (les van Franz von Stuck).
  • 1901, Autodidact.

Toelagen / residenties:
Actieve periode:
Functies kunstwereld:

  •  1921,  Docent Staatliche Bauhaus, Weimar DE, 1919 – 1933 | Beeldende kunsten | Modern.

Onderscheidingen:


Vertegenwoordiging:
Contactpersoon:
Adres:
Telefoon:
Email:
Website:
Emedia:


Paul Klee, Park bij LuzernPaul Klee, Park bei Luzern, 1914.


Kunstvormen: Schilderijen.
Kunstperioden: Modern.
Kunststromingen:

  • Abstract Figurisme | EU | 1910 – Heden | Tekeningen, Schilderijen, Sculpturen | Modern, Hedendaags.
  • Concretisme (Geometrisch)  | FR/NL | 1930 – Heden | Modern, Hedendaags | Schilderijen, Sculpturen, Objecten.
  • Kubisme | FR | 1905 – 1920 | Schilderijen, Sculpturen | Modern, Hedendaags.

Kunstfasen:

  • ???? – ????, Studieperiode.
  • ???? – ????, …..

Technieken: Klee experimenteerde veel, met aquarel op ondergronden van textiel, met combinaties van olieverf en aquarel, met spuittechniek, en met allerlei papieren of textiele ondergronden.
Bekende werken:
Projecten:
Kunstgroepen:
Kunstrelaties:

  • Willi Baumeister | DE 1889 – 1955 DE | Schilderijen, Collages, Grafiek | Modern | Abstract Expressionisme.
  • Robert Delaunay | FR 1885 – 1941 FR | Schilderijen | Modern | Kubisme, Orphisme.
  • August Macke.
  • Wassily Kandinsky | RU 1866 – 1944 FR | Schilderijen, Grafiek | Modern | Abstract Expressionisme.
  • Franz Marc | DE 1880 – 1916 FR| Schilderijen | Modern | Abstract Expressionisme.
  • Louis Moilliet.

Museumcollecties:

Overheidscollecties:
Private collecties:

Galeries collecties:


Museumexposities: (Solo / Duo / Groep / ?)

  • 24.05.2017 – 24.09.2017: LACMA (Los Angeles County Museum of Art) Los Angeles US, Form in Fragments: Abstraction in German Art, 1906-1925
  • 13.11.2016 – 16.04.2017: LACMA, Los Angeles US, John McLaughlin Paintings: Total Abstraction.
  • 21.12.2013 – 29.06.2014: Los Angeles County Museum of Art (LACMA), Four Abstract Classicists.
  • 24.11.2013 – 27.07.2014: Los Angeles County Museum of Art US, Calder and Abstraction: From Avant-Garde to Iconic.
  • 04.10.2015 – 10.01.2016: Franz Marc Museum, Kochel am See DE, Willi Baumeister and Paul Klee, Structure and Vision.
  • 19.06.2015 – 27.09.2015: Zentrum Paul Klee, Bern CH, Klee & Kandinsky.
  • 01.08.2014 – 16.09.2014: Zentrum Paul Klee, Bern CE, Paul Klee, Space Nature Architecture.
  • 29.10.2012 – 21.04.2013: K21 museum Düsseldorf DE, ‘100 x Paul Klee, Extended.
  • 28.01.2012 – 22.04.2012: Cobramuseum Amstelveen, ‘Klee en Cobra’.
  • 2012/2013, K21 museum Düsseldorf DE, Exhibit ‘100 x Paul Klee’ Extended.
  • 1906, Internationale Kunstausstellung des Vereins bildender Künstler Münchens ‚Sezession‘, Königliches Kunstausstellungsgebäude, München DE.
  • 1930, Museum of Modern Art, New York US.
  • 1941, Gedächtnisausstellung Paul Klee, Kunsthalle Basel, Basel CH.
  • 1989, Paul Klee, Die Sammlung Berggruen, Metropolitan Museum of Art, New York US.
  • 2009, Paul Klee und Feininger, Gustav-Lübcke-Museum Hamm.
  • 2012, Cobra Museum Amstelveen,  Klee en Cobra ruim 130 topstukken van Paul Klee en 120 hoogtepunten van Cobra.

Galerie exposities: (Solo / Duo / Groep / ?)
Overige exposities: (Solo / Duo / Groep / ?)


Eigen publicaties:

  • 1979, Figuratieve vormleer.

Catalogi:
Boeken:
Artikelen:
Radio / televisie:
Video / film:
Websites:


Eigen citaten:


Nieuwsberichten:

  • 24.02.2014: Paul Klee watercolor rediscovered in Speed Art Museum collection, Louisville, Kentucky US.

Bronnen: Zie publicaties en websites.
Copyright:
Emailcontact:
Bijgewerkt: 27.12.2013/28.12.2013/25.02.2014/31.07.2014/28.11.2014/11.10.2015/17.03.2016/18.05.2017.


Vaak worden alleen de belangrijkste collecties, exposities, publicaties e.d. weergegeven.


Reacties

Paul Klee | DE 1879 – 1940 CH | Schilderijen | Modern | Abstract Divers — Geen reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *